Hoe lang mag een baby wakker zijn?

De meeste ouders proberen de dag van hun baby te sturen op de klok, of op hoe lang het vorige dutje duurde. Dat werkt zelden. Wat wel werkt is kijken naar de wakkertijd, ook wel het waakvenster genoemd: hoe lang je baby achter elkaar wakker kan zijn voordat de oververmoeidheid toeslaat.

Kyra, gecertificeerd Gentle Sleep Coach, noemt dit het inzicht dat bij haar eerste dochter alles veranderde. Niet omdat het een streng schema is, maar omdat je dag er ineens voorspelbaar van wordt.

Waarom wakkertijd meer zegt dan de klok

Een baby die te lang wakker is geweest, valt niet makkelijker in slaap. Ze valt juist moeilijker in slaap. Oververmoeidheid maakt onrustig, en dan lijkt het alsof je baby geen slaap nodig heeft terwijl het tegenovergestelde waar is.

Ga daarom tellen vanaf het moment dat ze wakker wordt. Wordt ze om zes uur wakker en zit ze in de fase van 45 minuten tot anderhalf uur, dan valt het volgende dutje ergens tussen kwart voor zeven en half acht.

Let op: de wakkertijd is inclusief de tijd die voeden kost. Dat is de fout die het vaakst gemaakt wordt.

Wakkertijden en slaapbehoefte per leeftijd

0 tot 3 maanden

• Wakkertijd: 45 minuten tot anderhalf uur
• Slaap in totaal: 14 tot 17 uur per etmaal, nacht en dutjes samen
• Aantal dutjes: 4 tot 6

Een pasgeborene kan echt maar heel kort wakker zijn. Vaak is een voeding plus een schone luier de hele wakkertijd al.

4 tot 6 maanden

• Wakkertijd: anderhalf tot 3 uur
• Slaap in totaal: 12 tot 15 uur per etmaal
• Aantal dutjes: 2 tot 3

Dit is de fase waarin de meeste ouders vastlopen, omdat de wakkertijd hier het snelst verandert en de vier maanden slaapregressie er middenin valt.

7 tot 12 maanden

• Wakkertijd: 2 tot 4 uur
• Slaap in totaal: 12 tot 14 uur per etmaal
• Aantal dutjes: meestal 2

Ze gaan kruipen, bewegen en staan. Meer activiteit betekent dat ze langer wakker kunnen zijn, maar ook dat ze intenser moe worden.

Dreumes en peuter

• Wakkertijd: 3,5 tot 5,5 uur
• Slaap in totaal: 11 tot 14 uur per etmaal
• Aantal dutjes: 1, soms nog 2

Een kort dutje betekent een kortere wakkertijd

Dit is het stuk dat schema's altijd weglaten. Heeft je baby maar 30 of 45 minuten geslapen, dan is ze niet uitgerust en kan ze dus ook niet de volle wakkertijd aan. Na een dutje van anderhalf uur kan ze dat wel.

Reken dus niet met één vast getal per dag. Reken per dutje, en pas naar beneden aan als het vorige dutje kort was.

Per leeftijd, met de getallen van die maand erbij: pasgeborene, 2 maanden, 3 maanden, 4 maanden, 5 maanden, 6 tot 8 maanden, 8 tot 12 maanden, dreumes en peuter.

De volgorde die de dag rustig maakt

Kyra werkt met een vaste volgorde binnen elke wakkertijd:

1. Wakker worden
2. Een goede voeding
3. Actieve speeltijd
4. Weer slapen

Voeden meteen na het wakker worden en niet vlak voor het slapen. Zo raakt drinken niet gekoppeld aan in slaap vallen, en dat scheelt later veel.

Deze getallen zijn een hulpmiddel, geen wet

Elke baby is anders. Deze bereiken zijn bedoeld om je dag in te delen, niet om je aan vast te ketenen. Wat er uiteindelijk toe doet zijn de slaapsignalen van jouw kind: hangerig worden, wrijven, wegkijken, huilerig worden. Zie je die eerder dan je verwacht had, dan is het eerder tijd.

Zelf uitzoeken wat bij jouw baby past

Wakkertijden werken pas echt als je ziet wat er bij jou thuis gebeurt. De bereiken hierboven vertellen je waar je ongeveer moet zoeken. Welk getal bij jouw baby hoort, zie je pas als je een paar dagen bijhoudt wanneer ze slaapt en wanneer ze moe wordt.

Kloppen de wakkertijden en gaat het toch moeizaam, kijk dan naar de prikkels in huis. Een overprikkelde baby valt niet makkelijker in slaap maar juist moeilijker, ook als het tijdstip perfect is. En een vaste bedtijdroutine maakt het einde van de wakkertijd voor je baby herkenbaar.

Weet je niet zeker of ze moe is of iets anders wil, dan helpt het om de signalen te leren lezen die aan het huilen voorafgaan: glazige ogen en staren komen ruim voor het gapen.

Wordt ze vooral aan het eind van de nacht wakker, dan speelt er nog iets anders mee: waarom vijf uur het lastigste uur is.

Draait je pasgeborene dag en nacht nog om, begin dan daar: dag en nacht omgedraaid.

Hoe de hele dag eruitziet op elke leeftijd, met kloktijden, staat bij het slaapschema per leeftijd.