Is het een nachtangst of een nachtmerrie, en wat doe ik?
Kyra Hendrix, gecertificeerd
Gentle Sleep Coach® volgens de methode van Kim West
· bijgewerkt op 29 augustus 2026
Voor baby's van twaalf tot 60 maanden
Bij een nachtangst slaapt je kind nog: het gebeurt meestal binnen een tot twee uur na het slapengaan, in diepe slaap, en je kind reageert niet op je en herinnert er niets van. Een nachtmerrie komt later in de nacht uit de droomslaap, je kind is dan echt wakker, zoekt troost en kan zich de droom vaak herinneren.
Dat plotselinge gillen midden in de nacht kent bijna elke ouder. Het ziet er allebei uit als paniek, maar in het brein gebeurt iets compleet anders, en daarom werkt bij de een precies wat bij de ander averechts werkt.
Twee verschillende dingen
Een nachtangst, ook wel night terror genoemd, gebeurt in de diepe non-REM-slaap. Je kind slaapt nog. Het lichaam is actief, dus er wordt gegild, gehuild, soms zelfs gelopen met de ogen open, maar het brein is niet wakker. Kyra vergelijkt het met een computer die aan het updaten is: het scherm staat aan, maar je kunt er niet mee werken.
Een nachtmerrie gebeurt in de REM-slaap, de droomslaap. Je kind wordt daar echt wakker van, is bang, en zoekt troost.
Het tijdstip verraadt welke het is
Dit is de snelste manier om ze uit elkaar te houden, en die kost je niets midden in de nacht.
Een nachtangst begint meestal binnen één tot twee uur nadat je kind is gaan slapen, want dan zit de diepe slaap.
Een nachtmerrie komt later in de nacht, in de tweede helft, want dan wordt de droomslaap langer.
De tweede test: reageert je kind op jou?
Bij een nachtangst niet. Er wordt nauwelijks gereageerd op wat je doet of zegt, en troosten lukt niet. Dat is geen falen van jou; er is simpelweg niemand wakker om te troosten.
Bij een nachtmerrie wel. Je kind zoekt je op, wil vastgehouden worden, en kan vaak vertellen wat er gedroomd is.
Wat je dan doet
Bij een nachtangst: niet wakker maken, niet vastpakken om te sussen. Blijf erbij, zorg dat je kind zich niet bezeert, en wacht tot het zakt. In de ochtend is er geen enkele herinnering aan, dus begin er ook niet over.
Bij een nachtmerrie: wel meteen troosten. Vastpakken, geruststellen, laten merken dat je er bent. Je kind zoekt veiligheid om weer in slaap te durven vallen.
Het gaat vanzelf over
Kyra's geruststelling erbij: kinderen groeien hier meestal vanzelf overheen, en het hoort bij de ontwikkeling. Je doet niets verkeerd.
Wat de kans op nachtangsten wel vergroot is oververmoeidheid. Loopt het overdag niet lekker, kijk dan naar het ritme: bij een peuter is dat het middagdutje, en bij een baby de wakkertijden per leeftijd.
Ken je iemand die hier middenin zit?
Eén tik en je stuurt het door.